پروژههای اصلاحی و احیایی منابع طبیعی با هدف حفظ، احیا و بهبود وضعیت پوشش گیاهی، خاک و آب اجرا میشوند. باتوجه به گسترۀ عرصههای طبیعی، مشارکت جوامع محلی در اجرای این پروژهها یکی از اصول موفقیت آنهاست. آگاهی از پیامدها و میزان دستیابی به اهداف تعریف شده برای این پروژهها از طریق ارزیابی اثرات اقتصادی، اجتماعی و محیطی زیستی انجام میشود. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی تأثیر پروژههای مشارکتی منارید و ترسیب کربن (کپه کاری) بر بر ویژگیهای خاک در حوزۀ آبخیز سد شیرین دره در بازۀ زمانی 1395 تا 1397 و نهالکاری در منطقۀ گورپان اسفراین در سال 1393 انجام شد. در هریک از مناطق اجرای پروژهها و مراتع مجاور آنها که بهعنوان مناطق شاهد در نظر گرفته شدند، 10 نمونه خاک از عمق صفر تا cm15 بهصورت تصادفی- نظاممند برداشت شد. ویژگیهای خاکی EC، pH ، SP، OC، N، K، P وBD در آزمایشگاه اندازهگیری و تجزیه و تحلیل دادهها با آزمون تی استیودنت مستقل انجامشد. نتایج نشان داد که کپه کاری در روستای تفتازان بر تمامی ویژگیهای مورد بررسی خاک بهجزP، در روستای رزقانه بر OC، SP و EC و در روستای ارناوه بر OC اثر معنیداری داشت. همچنین نهالکاری منطقه گورپان بر SP و OC تأثیرگذار بود. با توجه به شرایط منطقه و اقدامات انجام شده در این پروژهها، اگرچه اثرگذاری پروژهها بر ویژگیهای خاک نیاز به زمانی طولانی دارد، میتوان با اقداماتی همچون آمادهسازی خاک برای کاشت گیاهان، قرق منطقه، غنی سازی و اصلاح خاکها و نظارت بر اجرای طرح میزان موفقیت آنها را افزایش داد.
ببرنژاد,هانیه و نیکو,شیما . (1404). ارزیابی تأثیر پروژههای بیولوژیک بر برخی ویژگیهای خاک در استان خراسان شمالی. مدیریت بیابان, 13(2), 45-58. doi: 10.22034/jdmal.2025.2053165.1500
MLA
ببرنژاد,هانیه , و نیکو,شیما . "ارزیابی تأثیر پروژههای بیولوژیک بر برخی ویژگیهای خاک در استان خراسان شمالی", مدیریت بیابان, 13, 2, 1404, 45-58. doi: 10.22034/jdmal.2025.2053165.1500
HARVARD
ببرنژاد هانیه, نیکو شیما. (1404). 'ارزیابی تأثیر پروژههای بیولوژیک بر برخی ویژگیهای خاک در استان خراسان شمالی', مدیریت بیابان, 13(2), pp. 45-58. doi: 10.22034/jdmal.2025.2053165.1500
CHICAGO
هانیه ببرنژاد و شیما نیکو, "ارزیابی تأثیر پروژههای بیولوژیک بر برخی ویژگیهای خاک در استان خراسان شمالی," مدیریت بیابان, 13 2 (1404): 45-58, doi: 10.22034/jdmal.2025.2053165.1500
VANCOUVER
ببرنژاد هانیه, نیکو شیما. ارزیابی تأثیر پروژههای بیولوژیک بر برخی ویژگیهای خاک در استان خراسان شمالی. مدیریت بیابان, 1404; 13(2): 45-58. doi: 10.22034/jdmal.2025.2053165.1500