بررسی کارآیی تولیدات PERSIANN و PERSIANN-CDR در برآورد بارش مناطق نیمه‌خشک زاگرس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته مقطع کارشناسی ارشد مرتعداری، دانشگاه صنعتی اصفهان

2 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

3 استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده

بارندگی یکی از مهم‌ترین عامل های تاثیرگذار در تراکم و درصد تاج پوشش‌گیاهی، فرسایش و مخاطرات طبیعی است و برآورد آن به‌منظور مدیریت منابع آب دارای اهمیت است. به علت نبود دسترسی به برخی مناطق از جمله مناطق کوهستانی، مناطق خشک و نیمه خشک و بیابانی و نیز عدم پوشش کامل مکانی و زمانی بارندگی، محصولات ماهواره‌ای به عنوان جایگزین معرفی شده‌اند. در پژوهش حاضر، به‌منظور بررسی کارآیی تولیدات PERSIANN و PERSIANN-CDR، داده‌های ماهانه و سالانه این محصولات از نظر سه شاخص آماری ضریب همبستگی، خطای جذر میانگین مربعات و اریبی نسبی با داده‌های ایستگاه‌های استان چهارمحال ‌و بختیاری در بازه زمانی سال 2010 تا 2016 مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج نشان داد که در هر دو مقیاس ماهانه و سالانه بیش‌ترین ضریب همبستگی، کم‌ترین  RMSE و کم‌ترین اریبی نسبی متعلق به PERSIANN-CDR بود. برآورد بارش توسط PERSIANN و PERSIANN-CDR در مقیاس ماهانه از دقت بیش‌تری نسبت به مقیاس سالانه برخوردار بود. در مورد PERSIANN، در مقیاس ماهانه ضریب همبستگی معادل 833/0 و در مقیاس سالانه معادل 465/0 به‌دست آمد و در مورد تولیدات PERSIANN-CDR ضریب همبستگی داده‌های ماهانه معادل 877/0 و برای داده‌های سالانه معادل 641/0 به‌دست آمد که از نظر آماری معنی‌دار بودند.  با توجه به عدم دسترسی به شبکه کامل ایستگاه هواشناسی در نقاط مختلف و لزوم بررسی میزان رواناب حوزه‌ها، بررسی دوره‌های خشکسالی و مطالعات پوشش گیاهی، استفاده از تولیدات ماهواره‌ای بارش با تفکیک مکانی و زمانی بالا می‌تواند به عنوان پایگاه اطلاعاتی مناسبی در مطالعات اقلیمی به خصوص در مناطق خشک و نیمه‌خشک ایران در نظر گرفته شود

کلیدواژه‌ها